Promieniowanie UV a nasza skóra
Piękna opalenizna bez wątpienia może być ozdobą naszego ciała. Wiele kobiet tak ją upodobało, że pragną utrzymać ją przez okrągły rok. Coraz większą popularnością cieszą się solaria i różnego typu preparaty samo-opalające. Trzeba jednak pamiętać, że nierozważne opalanie może przynieść pewne niepożądane skutki uboczne.
Słońce wytwarza kilka rodzajów promieniowania, które docierają do naszej planety. Wyróżniamy 3 rodzaje promieniowania UV:
- UVA – promieniowanie to nie stanowi zagrożenia. Wchłaniane jest przez pierwszą warstwę skóry, a także uczestniczy w procesie rozszerzania pigmentu.
- UVB – może być szkodliwe w dużej ilości. Przenika przez skórę i przyczynia się do produkcji pigmentu. Promieniowanie to posiada też pozytywny wpływ na organizm: bierze udział w produkcji witaminy D3, która reguluje gospodarkę wapniową, wpływa na budowę kości i chroni przed osteoporozą.
- UVC – niezwykle szkodliwe dla organizmów żywych. Zatrzymywane jest przez warstwę ozonową Ziemi.
Dzięki promieniowaniu UVA uzyskujemy efekt brązowienia skóry (zjawisko pigmentacji). Promieniowanie UVB pobudza melanocyty (specjalne komórki naskórka) do wytwarzania odpowiedniego barwnika – melaniny. Przyczynia się też do zgrubienia naskórka. Jeśli działania chroniące skórę (pigmentacja i zgrubienie naskórka) zaistnieją we właściwym stopniu, możliwa jest nawet 40-krotna ochrona przed promieniowaniem świetlnym.
W zależności od reakcji na promieniowanie wyróżnia się 4 rodzaje skóry (tzw. typy słoneczne):
- Typ 1 – obdarzone są nim osoby mające włosy rude bądź jasny blond, oczy zielone lub niebieskie, jasną karnację. Skóra tych osób prawie wcale się nie opala i wykazuje dużą skłonność do poparzeń.
- Typ 2 – do niego należą osoby z jasnobrązowymi włosami, oczami szarymi lub niebieskimi i jasną cerą. Do tego typu zalicza się skórę dzieci. Podobnie jak w typie 1 skóra wykazuje dużą skłonność do poparzeń.
- Typ 3 – ten typ reprezentują osoby posiadające włosy ciemny blond lub brązowe, oczy szare, nieco ciemniejszą cerę. Opalenizna na takiej skórze jest ciemna. Skóra wykazuje niewielką skłonność do poparzeń.
- Typ 4 – należą do niego osoby o brązowych lub czarnych włosach, ciemnobrązowych oczach i jasnobrązowej cerze. Opalenizna jest brązowa, nie występuje skłonność do poparzeń.
To właśnie rodzaj skóry decyduje o tym, ile czasu możemy przebywać na słońcu:
- Typ 1 – nadmiar promieni UV może powodować zaczerwienienie i alergie słoneczne. Pół godziny przed wyjściem z domu należy zastosować krem z filtrami UVA i UVB. Na plaży zaleca się przebywanie pod parasolem.
- Typ 2 – w związku z tym, że istnieje duże ryzyko oparzeń, należy używać kremów z filtrem (o wartości co najmniej 30, a kiedy skóra przyzwyczai się do słońca, wystarczy 20) i nie przebywać jednorazowo na słońcu więcej niż dwie godziny.
- Typ 3 – tutaj opalanie nie stanowi większego problemu. Zalecane są jednak preparaty z filtrem, ale już niekoniecznie o tak wysokiej wartości jak w przypadku typu 1 czy 2.
- Typ 4 – skóra nie ma problemów w przyjmowaniu promieni słonecznych. Wskazane są jednak kremy ochronne podczas pierwszego kontaktu z mocniejszym słońcem.
Oparzenie jest efektem wystawienia skóry na długotrwały kontakt z promieniami słonecznymi. Do oparzeń może dojść nawet w chłodny, słoneczny dzień, ponieważ promieniowanie nie zależy od temperatury powietrza. Pomocą w przypadku oparzeń słonecznych jest zimny prysznic. Ulgę przynosi też użycie balsamu chłodzącego, gdyż zawarte są w nim substancje łagodzące ból: aloes i pantenol. Poparzonej skóry nie wolno smarować tłustym kremem. Zatrzymuje on bowiem ciepło i tylko powiększa dolegliwości.
Dariusz Hryciuk
Źródło:
Encyklopedia Zdrowia Rodziny.