• UVA – promieniowanie to nie stanowi zagrożenia. Wchłaniane jest przez pierwszą warstwę skóry, a także uczestniczy w procesie rozszerzania pigmentu.
• UVB – może być szkodliwe w dużej ilości. Przenika przez skórę i przyczynia się do produkcji pigmentu. Promieniowanie to posiada też pozytywny wpływ na organizm: bierze udział w produkcji witaminy D3, która reguluje gospodarkę wapniową, wpływa na budowę kości i chroni przed osteoporozą.
• UVC – niezwykle szkodliwe dla organizmów żywych. Zatrzymywane jest przez warstwę ozonową Ziemi.

Dzięki promieniowaniu UVA uzyskujemy efekt brązowienia skóry (zjawisko pigmentacji). Promieniowanie UVB pobudza melanocyty (specjalne komórki naskórka) do wytwarzania odpowiedniego barwnika – melaniny. Przyczynia się też do zgrubienia naskórka. Jeśli działania chroniące skórę (pigmentacja i zgrubienie naskórka) zaistnieją we właściwym stopniu, możliwa jest nawet 40-krotna ochrona przed promieniowaniem świetlnym.

W zależności od reakcji na promieniowanie wyróżnia się 4 rodzaje skóry (tzw. typy słoneczne):

• Typ 1 – obdarzone są nim osoby mające włosy rude bądź jasny blond, oczy zielone lub niebieskie, jasną karnację. Skóra tych osób prawie wcale się nie opala i wykazuje dużą skłonność do poparzeń.
• Typ 2 – do niego należą osoby z jasnobrązowymi włosami, oczami szarymi lub niebieskimi i jasną cerą. Do tego typu zalicza się skórę dzieci. Podobnie jak w typie 1 skóra wykazuje dużą skłonność do poparzeń.
• Typ 3 – ten typ reprezentują osoby posiadające włosy ciemny blond lub brązowe, oczy szare, nieco ciemniejszą cerę. Opalenizna na takiej skórze jest ciemna. Skóra wykazuje niewielką skłonność do poparzeń.
• Typ 4 – należą do niego osoby o brązowych lub czarnych włosach, ciemnobrązowych oczach i jasnobrązowej cerze. Opalenizna jest brązowa, nie występuje skłonność do poparzeń.

To właśnie rodzaj skóry decyduje o tym, ile czasu możemy przebywać na słońcu:

• Typ 1 – nadmiar promieni UV może powodować zaczerwienienie i alergie słoneczne. Pół godziny przed wyjściem z domu należy zastosować krem z filtrami UVA i UVB. Na plaży zaleca się przebywanie pod parasolem.
• Typ 2 – w związku z tym, że istnieje duże ryzyko oparzeń, należy używać kremów z filtrem (o wartości co najmniej 30, a kiedy skóra przyzwyczai się do słońca, wystarczy 20) i nie przebywać jednorazowo na słońcu więcej niż dwie godziny.
• Typ 3 – tutaj opalanie nie stanowi większego problemu. Zalecane są jednak preparaty z filtrem, ale już niekoniecznie o tak wysokiej wartości jak w przypadku typu 1 czy 2.
• Typ 4 – skóra nie ma problemów w przyjmowaniu promieni słonecznych. Wskazane są jednak kremy ochronne podczas pierwszego kontaktu z mocniejszym słońcem.

Oparzenie jest efektem wystawienia skóry na długotrwały kontakt z promieniami słonecznymi. Do oparzeń może dojść nawet w chłodny, słoneczny dzień, ponieważ promieniowanie nie zależy od temperatury powietrza. Pomocą w przypadku oparzeń słonecznych jest zimny prysznic. Ulgę przynosi też użycie balsamu chłodzącego, gdyż zawarte są w nim substancje łagodzące ból: aloes i pantenol. Poparzonej skóry nie wolno smarować tłustym kremem. Zatrzymuje on bowiem ciepło i tylko powiększa dolegliwości.

Dariusz Hryciuk

Źródło:
Encyklopedia Zdrowia Rodziny.

Aby bezpiecznie można było się opalić, nie należy zapominać o odpowiedniej ochronie naszej skóry. Niestety, wiele osób zapomina o odpowiednich kremach i rozwadze przy opalaniu. Czasami wynika to z pośpiechu, czasami z niewiedzy. Aby zapewnić naszej skórze piękny kolor i nie narazić się na poparzenia lub pojawienie się zmarszczek, trzeba zapewnić jej odpowiednią ochronę i pielęgnację w trakcie opalania. Należy przestrzegać kilku prostych zasad:

• Nie należy opalać się w godzinach od 10 do 14, gdyż w tym czasie jest najsilniejsza emisja promieni podczerwonych, czyli tzw. Promieniowania dłuższego od widzianego (IR) oraz promieniowania krótszego ultrafioletowego (UV), które są najgroźniejsze dla naszej skóry. Siła działania tych promieni uzależniona jest od położenia geograficznego danego miejsca, od pory roku i od pory dnia. Dużą rolę odgrywa tu także zachmurzenie, ponieważ chmury pochłaniają nawet do 30% promieniowania. Innymi czynnikami, które również mają wpływ na szkodliwość promieni słonecznych są: wysokość nad poziomem morza (z każdym tysiącem metrów natężenie promieniowania wzrasta o 6%), odbicie wody, piasku, śniegu.
• Dla ochrony przed szkodliwym promieniowaniem należy stosować kremy z wysokimi filtrami UVA i UVB. Nie wolno żałować kosmetyku, gdyż dopiero odpowiednia dawka stwarza prawidłową barierę ochronną.
• Wychodząc na słońce chrońmy głowę, szczególnie dzieci powinny nosić kapelusze lub chusteczki.
• Nośmy przewiewne ubrania, aby nie przegrzewać naszych ciał.
• Ważne jest również, aby chronić oczy nosząc przeciwsłoneczne okulary z filtrami UV.
• Pijmy duże ilości płynów, najlepiej niegazowanej wody mineralnej.
• Osoby, które zażywają leki, powinny sprawdzić czy w połączeniu ze słońcem nie zaszkodzą skórze.
• Przed opalaniem nie powinno się stosować żadnych kosmetyków, które nie są do tego przeznaczone; mowa tu także o perfumach czy wodach toaletowych.
• Po gorącym, upalnym dniu skórę należy dobrze nawilżyć na przykład nawilżającym mleczkiem do ciała.

Bardzo ważne jest, aby przestrzegać tych zaleceń, gdyż słońce może bardzo zaszkodzić skórze. Niewłaściwe opalanie może doprowadzić do poparzeń. Następuje wówczas uszkodzenie skóry oraz położonych pod nią naczyń krwionośnych. Zamiast pięknego brązowego koloru nabawić się można jedynie skóry czerwonej i pokrytej pęcherzami. Wówczas skóra boli, piecze i swędzi, a po kilku dniach opalenizna znika wraz z naskórkiem.

Pamiętajmy, że niewłaściwe opalanie prowadzi do oparzeń, a te przyspieszają proces starzenia się skóry, która staje się sucha i pomarszczona.

Agnieszka Kasperczyk-Bac